2 · Nguyên lý thiết kế
Cập nhật lần cuối: 06/08/20262 phút đọc
Thiết kế XChain suy ra từ một nguyên tắc và sáu hệ quả. Nguyên tắc là xác minh, đừng thực thi lại: tầng trên xác nhận một proof rằng tầng dưới đã làm đúng, thay vì chạy lại. Chính điều đó khiến quy mô hành tinh trở nên khả nghĩ.
Trên mọi lựa chọn thiết kế là một cam kết: XChain là public good, được cộng đồng xây dựng, vận hành và sở hữu — hướng đi, chiến lược, công nghệ và cả whitepaper này đều mở để đóng góp và, theo thời gian, để cộng đồng quản trị; không team Sáng lập nào cố định chúng (§12).
| # | Nguyên lý | Nghĩa là gì |
|---|---|---|
| 1 | Aggregate, không phải global | Năng lực lớn là tổng hợp danh nghĩa, không phải một trạng thái toàn cục đồng bộ. |
| 2 | Locality-first | Trên 99% hoạt động nên cục bộ; đặt trạng thái đúng chỗ là nhiệm vụ số một. |
| 3 | Đảm bảo ∝ giá trị | Bảo mật, DA và proof của một giao dịch tỷ lệ với giá trị của nó. |
| 4 | Xác minh, không thực thi lại | Tầng trên kiểm một proof tổng hợp thay vì chạy lại việc. |
| 5 | Eo thắt hẹp | Lõi giữ nhỏ và định nghĩa cứng; không gian xây bên trên là vô hạn. |
| 6 | Prune mặc định | Dữ liệu giá trị thấp hết hạn; chỉ commitment là mãi mãi; mỗi chain tự nuôi mình. |
Câu chốt: mọi hệ quả phục vụ một mục tiêu — cho phần lớn khối lượng của thế giới đi đường gần-như-miễn-phí, còn giá trị và tính atomic dồn về lõi nhỏ được bảo vệ mạnh nhất. Quy mô và an toàn thôi đánh nhau.